Mười dấu hiệu một dự án có vấn đề

Không dấu hiệu nào dưới đây tự nó là bằng chứng rằng dự án có vấn đề. Nhưng khi ba bốn dấu hiệu xuất hiện cùng lúc, chúng nói lên một điều khá rõ, và lúc đó việc dừng lại để kiểm tra kỹ hơn luôn là lựa chọn đúng.

Một: áp lực phải quyết nhanh

Chỉ còn vài suất, giá sắp tăng, chính sách sắp đổi. Một dự án tốt không cần bạn quyết trong ba ngày cho một khoản tiền lớn như vậy.

Sự khan hiếm có thể có thật, nhưng cách nó được dùng nói lên nhiều điều. Hãy coi áp lực thời gian là tín hiệu để chậm lại chứ không phải để nhanh lên.

Hai: cam kết lợi nhuận cao và chắc chắn

Đầu tư nào cũng có rủi ro, nên một cam kết lợi nhuận cao mà không kèm rủi ro là điều bất thường. Hãy hỏi ai đứng ra cam kết và họ có tài sản gì để bảo đảm.

Nhớ rằng mục tiêu của bạn là hồ sơ định cư và hoàn vốn, không phải lợi nhuận cao. Một dự án dùng lợi nhuận làm điểm bán chính đang nhắm vào động cơ sai.

Ba: không cho xem tài liệu đầy đủ

Chỉ cho xem bản tóm tắt, chỉ cho đọc tại chỗ, viện lý do bảo mật cho những thứ đáng lẽ phải công khai. Đây là dấu hiệu rõ nhất và dễ nhận nhất.

Một dự án đã qua thẩm định của cơ quan nhà nước và của ngân hàng thì đã có sẵn bộ tài liệu chuẩn. Việc không đưa ra là lựa chọn, không phải hoàn cảnh.

Bốn: cơ cấu sở hữu phức tạp không cần thiết

Nhiều lớp công ty ở nhiều nước, quyền sở hữu cuối cùng không xác định được. Cấu trúc phức tạp đôi khi có lý do thuế chính đáng, nhưng nó cũng là cách che dấu vết.

Hãy hỏi ai là chủ sở hữu cuối cùng và yêu cầu sơ đồ. Nếu không ai trả lời được câu hỏi đó, bạn không biết mình đang giao tiền cho ai.

Năm: hoa hồng môi giới rất cao

Hoa hồng cao nghĩa là phần vốn thật sự vào dự án nhỏ hơn, và nó cũng tạo động lực bán bằng mọi giá cho bên môi giới.

Hãy hỏi thẳng tỷ lệ chi phí bán hàng trong tổng vốn huy động. Sự né tránh ở câu này cũng đáng chú ý như một con số cao.

Sáu: không có lịch sử kiểm chứng được

Chủ dự án chưa từng hoàn thành dự án nào, hoặc có nhưng không cho biết kết quả cụ thể. Với dự án đầu tay thì đây là rủi ro phải chấp nhận có ý thức.

Điều đáng lo hơn là có lịch sử nhưng né tránh nói về nó. Đó thường có nghĩa là lịch sử ấy không tốt.

Bảy: tiến độ đã chậm mà chưa được giải thích

Dự án đáng lẽ khởi công năm ngoái mà công trường vẫn trống. Chậm tiến độ là chuyện thường, nhưng chậm mà không có giải thích và không có kế hoạch bù thì khác.

Với chương trình có thời hạn tạo việc làm, mỗi tháng chậm ăn thẳng vào biên an toàn của bạn.

Tám: tiền chuyển thẳng cho cá nhân

Yêu cầu chuyển vào tài khoản cá nhân, tài khoản ở nước thứ ba không liên quan, hoặc qua kênh không chính thức. Đây là dấu hiệu nghiêm trọng nhất trong danh sách.

Tiền đầu tư phải vào tài khoản của pháp nhân nhận vốn, tốt nhất là tài khoản ký quỹ có bên thứ ba quản lý. Không có ngoại lệ cho nguyên tắc này.

Chín: hợp đồng một chiều

Mọi rủi ro thuộc về bạn, mọi quyền quyết định thuộc về họ, không có điều khoản nào về nghĩa vụ báo cáo hay về hoàn vốn.

Hãy nhờ luật sư đọc và đếm xem có bao nhiêu nghĩa vụ của bên kia được ghi cụ thể. Con số đó nói lên chất lượng của cả quan hệ.

Mười: người tư vấn của bạn cũng ăn hoa hồng

Nếu người khuyên bạn chọn dự án lại được trả tiền bởi chính dự án đó, lời khuyên ấy không độc lập. Điều này rất phổ biến và thường không được nói ra.

Hãy hỏi thẳng người tư vấn của bạn có nhận hoa hồng từ dự án không. Và hãy có ít nhất một người mà bạn tự trả tiền, không nhận gì từ bên bán.

Hỏi đáp